Rusza Jeremie 2

Na zachodniopomorski rynek trafi prawie 400 mln zł w postaci instrumentów zwrotnych. To kolejne duże zasilenie ze środków Programu Regionalnego. Z nowych produktów finansowych skorzystają MŚP, start-upy, a także osoby, które chcą rozpocząć działalność gospodarczą.

Na Pomorzu Zachodnim uruchomiono nową pulę środków, które zasilą zwrotne instrumenty finansowe. W listopadzie 2016 r. Zarząd Województwa wraz z Wojewódzkim Urzędem Pracy w Szczecinie podpisał umowę z Bankiem Gospodarstwa Krajowego (BGK), na podstawie której powstał Funduszu Funduszy Pomorza Zachodniego Jeremie 2, zasilony środkami Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Europejskiego Funduszu Społecznego. Uzupełni on wciąż obecną w regionie ofertę Inicjatyw Jeremie i Jessica. Jakie cele Województwo stawia przed Jeremie 2?

 

Robert Michalski, zastępca dyrektora Wydziału Zarządzania Strategicznego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Zachodniopomorskiego: Pod koniec ubiegłego roku Bank Gospodarstwa Krajowego został wybrany do pełnienia funkcji Menedżera Funduszu Funduszy Pomorza Zachodniego JEREMIE 2. BGK musi przygotować przetargi, w wyniku których zostaną wybrani pośrednicy finansowi. W pierwszej kolejności zostanie ogłoszone zamówienie publiczne dotyczące produktu finansowanego z EFS, a zaraz potem – pożyczek dla przedsiębiorców. W lipcu lub sierpniu powinny nastąpić rozstrzygnięcia, a z początkiem września 2017 r. pośrednicy finansowi rozpoczną akcję udostępniania tych środków przedsiębiorcom. Na dzień dzisiejszy przedsiębiorcy mogą skorzystać z poręczeń i pożyczek do 1 mln zł w ramach JEREMIE (uruchomiona w poprzedniej perspektywie). W okresie przedwakacyjnym portfele u pośredników finansowych będą się kończyć. Niektórzy już nie udzielają pożyczek i poręczeń, inni są mocno zaawansowani – mają 60-80% wyczerpanych środków. Przedsiębiorców zachęcam do zainteresowania się ofertą banków spółdzielczych, gdzie środki są wciąż dostępne.

 

Drugi etap rozwoju

– Zachodniopomorskie chce budować na fundamencie, który został położony przy realizacji inicjatyw Jeremie i Jessica, finansowanych z poprzedniego Programu Regionalnego. To będzie kolejny etap rozwoju instrumentów finansowych. Patrzymy bardzo szeroko na sektor przedsiębiorczości w województwie. Adresatami tych środków są nie tylko małe i średnie przedsiębiorstwa, ale też mikroprzedsiębiorcy, start-upy i osoby fizyczne, które rozpoczynają działalność gospodarczą. Zamierzamy stworzyć instrumenty, które z jednej strony uwolnią dużą ilość pieniędzy na rozwój i inwestycje, a z drugiej – zapewnią utrzymanie płynności finansowej, bo wsparcie obrotowo-inwestycyjne też będzie dostępne – mówi Robert Michalski, zastępca dyrektora Wydziału Zarządzania Strategicznego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Zachodniopomorskiego. Równolegle sektor pośredników finansowych czeka druga faza rozwoju. – Dla nas jest ważne, żeby istniał system dystrybucyjny, który umożliwia sprawne i szybkie przekazywanie pieniędzy na rynek, a następnie ich zbieranie i ponowny obrót. Do tego potrzebujemy odpowiednich kadr, infrastruktury, chociażby informatycznej, odpowiedniej profesjonalizacji tych podmiotów. Wspólnie pracujemy nad tym, żeby sektor pośredników funkcjonował coraz lepiej – dodaje Robert Michalski.

 

RPOWZ, działanie 1.9 Inwestycje w przedsiębiorstwa poprzez instrumenty zwrotne (EFRR) – 315,7 mln zł RPOWZ, działanie 1.17 Wzmocnienie procesu wsparcia w początkowej fazie rozwoju (EFRR) – 19,5 mln zł RPOWZ, działanie 6.4 Wsparcie przedsiębiorczości, samozatrudnienia oraz tworzenia nowych miejsc pracy (EFS) – 62,8 mln zł Wkład własny pośredników – 11 mln zł

 

Sprawna dystrybucja

Przy udostępnianiu środków zwrotnych z Zarządem Województwa i BGK współpracuje ponad 20 instytucji – samorządowych, prywatnych, założonych w formie fundacji, a także banki spółdzielcze. – Mamy zdywersyfikowany katalog podmiotów, które dystrybuują środki zwrotne w całym województwie. Dążymy do takiego usieciowienia, by przedsiębiorca – bez względu na to, w jakiej części regionu mieszka – w promieniu 20-30 minut jazdy samochodem miał punkt, w którym może otrzymać pożyczkę czy poręczenie – mówi dyrektor Michalski.

Efektem wprowadzenia nowych środków do zachodniopomorskiej gospodarki powinien być skokowy wzrost wskaźników. W inicjatywie Jeremie, która działa od 2008 r., liczba umów o wsparcie zbliża się do 6 tys. (ok. 55% stanowią pożyczki, a 45% poręczenia). Środki te (czyli pierwotnie 280 mln zł) są w obrocie już po raz trzeci.

 

Planowane produkty finansowe Pożyczka z Europejskiego Funduszu Społecznego dla osób chcących rozpocząć działalność gospodarczą. Wysokość: do 20-krotności średniego wynagrodzenia (w II połowie 2016 r. wyniosło: 3622,05 zł). Elementem wsparcia będzie sprofilowane, szyte na miarę szkolenie i indywidualne doradztwo świadczone przez podmiot udzielający pożyczki. Z instrumentu skorzystają osoby powyżej 29. roku życia (osoby młodsze mają podobny instrument uruchomiony z krajowego programu PO WER). Preferowane są też osoby 50+, kobiety, osoby niepełnosprawne, długotrwale bezrobotne. Podczas rekrutacji badana będzie zdolność osoby do podjęcia i prowadzenia działalności gospodarczej. Mikropożyczka do 100 tys. zł. Ten instrument jest przygotowywany głównie w celu wspierania tzw. start-upów, czyli przedsiębiorstw we wczesnej fazie rozwoju. Będzie to produkt preferencyjny, z niską stopą procentową, zbliżoną do tej z pożyczki ze środków EFS, udzielany na 5 lat, z możliwością trzymiesięcznej karencji. Pożyczka obrotowa i inwestycyjna od 100 tys. do 500 tys. zł. Nisko oprocentowana pożyczka dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw, udzielana na maksimum 7 lat, z półroczną karencją. Priorytetem będzie wsparcie przedsiębiorstw prowadzących działalność na terenie Specjalnej Strefy Włączenia, czyli gmin z niskimi wskaźnikami rozwoju gospodarczego i społecznego. Pożyczka od 500 tys. do 1 mln zł. Produkty pożyczkowe w tym przedziale województwo planuje zaadresować m.in. do przedsiębiorstw, których działalność mieści się w jednej z regionalnych specjalizacji, czyli turystyce. Będą to pożyczki maksymalnie dziesięcioletnie, z sześciomiesięczną karencją. Powinny być przeznaczone na konkretny projekt inwestycyjny, np. wyposażenie pensjonatu lub zakup jakiegoś urządzenia. Oferowane na warunkach rynkowych. Pożyczka na wdrożenie do praktyki gospodarczej wyników działalności B+R – od 1 mln zł do 2 mln zł. Produkty pożyczkowe w tym przedziale ma cechować atrakcyjniejsze od rynkowego oprocentowanie, a ich adresatami będą m.in. przedsiębiorstwa z branż przemysłowych i rozwojowych. Pożyczki przeznaczone na realizację konkretnego projektu inwestycyjnego. Termin wprowadzenia: 2018 r. Poręczenia. Prawdopodobnie w I połowie 2018 r. uruchomione zostaną projekty gwarancyjne polegające na poręczeniu bankowego kredytu środkami UE. Pozwoli to uzyskać kredyt bankowy firmom, które z różnych powodów (np. brak zabezpieczenia o odpowiedniej dla banku wielkości) mają problem z jego otrzymaniem. W ramach JEREMIE 2 będzie możliwe uzyskanie poręczenia dla kredytów obrotowych, jak i inwestycyjnych do wysokości 1 mln zł. Wciąż dostępne jest takie poręczenie ze środków JEREMIE, np. w bankach spółdzielczych. Produkty poręczeniowe tylko w niewielkim stopniu ustępują popularnością pożyczkom. Cechują się wysoką efektywnością wsparcia, bo stosunkowo nieduża kwota pozwala wesprzeć dużo większą liczbę firm – stąd decyzja o ich kontynuacji z JEREMIE 2. Produkt kapitałowy. Trwają także prace nad produktem kapitałowym w ramach JEREMIE 2. Władze województwa dostrzegły, jak udanym wehikułem finansowym jest ustanowiony z IQ Pomerania fundusz JEREMIE Seed Capital, ciągle dysponujący środkami dla firm technologicznych. W 2018 r. utworzony zostanie nowy instrument wsparcia kapitałowego.

 

W instrumentach zwrotnych z RPOWZ 2014-2020 spodziewane jest – w ramach pierwszego obrotu środkami przekazanymi do Funduszu Funduszy – wsparcie ponad 2100 zachodniopomorskich firm oraz utworzenie co najmniej 1100 miejsc pracy.

Jerzy Gontarz